Historia

Zasiedlenie terenu Słowacji datuje się do epoki kamienia łupanego o czym świadczą różne znaleziska jako czaszka człowieka neandertalskiego w Gánovciach (Ganowce) we wschodniej Słowacji, niedaleko Šale nad Váhom (Szala nad Wagiem) na południowym zachodzie, jako i Morawiańska Wenus – pokaz dzieła z paleolitu. Kraina była długi czas centrem spotykania się różnych kultur oraz musiała opierać się najazdom Hunów, Awarów, starych Węgrów, jako i germańskich plemion. Najstarszymi obywatelami dzisiejszej Słowacji byli Celtowie. Już w I stóleciu p.n.e. na terenie stolicy państwa, w Bratysławie, było celtyckie oppidum, czyli celtyckie miasto, w którym bito monety celtyckich książąt Biateca i Nonia. Celtów zastąpili starzy Rzymianie, którzy na średnim Dunaju zbudowali fortyfikowany system Rzeszy Rzymskiej – Limes Romanus. Niedaleko Bratysławy znajduje się rzymska osada Gerulata a na skalistej turni Zamku Trenczańskiego, Rzymianie pozostawili napis II. legionu, który tam w latach 179 – 180 rozbił swój obóz.zimowy. Podczas wędrówki ludów przez teren Słowacji przechodzili Hunowie, Awarowie oraz germańskie plemiona Markomanów. Dopiero w V wieku te tereny zasiedlili Słowianie. W latach 623 – 658 na terenie Bratysławy istniała Samowa Rzesza, ze stolicą Wogatisburg, które znajdowało się niedaleko Bratysławy. Połączeniem księstwa Morawskiego i Nitriańskiego, powstało w roku 833 Państwo Wielkomorawskie. Za panowania książąt Pribiny, Rastisława i Mojmira a przedewszystkim króla Swetoniusza, państwo było ważnym europejskim centrem. Najznanszym uczynkiem Rastisława było zaproszenie uczonych Cyryla i Metodego z Konstantynopolu w 863 roku. Ci stworzyli pierwsze starosłowiańskie pismo ,,głagolicę“ i przetłumaczyli biblię do języka starosłowiańskiego. Państwo Wielkomorawskie zanikło w roku 907, gdy książe Mojmir II został pokonany węgierskimi plemionami. Po zaniku Państwa Wielkomorawskiego w roku 907 teren Słowacji został częścią Węgier, do roku 1918 a razem z nimi do XVI wieku częścią monarchii Habsburgów. Środkowa Słowacja była rozwiniętą częścią. Świadczą o tym świątynie gotyckie, fortyfikacje, ratusze i domy mieszczaninów w bogatych miastach handlowych. Miasta były zarządzane prawnymi przepisami, które były prawomocne w państwach zachodo-europejskich. Miasta wzbogacały się z hodowli winorośli, międzynarodowego handlu, oraz z górnictwa. Złote kopalnie w Kremnicy należały do najbogatszych w Europie. Złote dukaty Kremnickie biją się w tamtejszej mennicy od roku 1335 do dziś. W dużych ilościach wydobywało się srebro a w XVI – XVII wieku rynek europejski opanowała miedź słowacka . Początkiem XVI wieku męczą Węgry najazdy Turków, które osiągnęły punkt szczytowy w bitwie niedaleko Moháča (Mochacz) w roku 1526, gdy wojska tureckie pokonały węgierskie a król Węgier został zabity. Na tron zasiedli Habsburgowie a Węgry zostają częścią monarchii Habsburgów. Dzięki strategicznemu położeniu, Bratysława zostaje w 1536 roku stolicą Węgier, zamiast Budapesztu. Bratysława jest stolicą do roku 1783 a prawie dwa i pół wieku miastem koronacji. W bratysławskim Domu św. Marcina koronowano wielu Habsburgów, między nimi i Rudolfa II., Marię Teresę i Józefa II. Na cześć tych koronacji wzniesiono wieżę kościelną a na jej samym szczycie umieszczono złotą koronę Węgierską. W Bratysławie regularnie odbywało się posiedzenie węgierskiego parlamentu. XVII wiek jest oznakowany powstaniami szlachty słowackiej przeciwko Habsburgom ze względu na walkę religii między katolikami i protestantami. Najznansze powstanie było pod dowództwem Bočkaja (Boczkaja), Betlena i Rakociego. W roku 1740 w Bratysławie koronowano Marię Teresę. Za jej panowania Bratysława została centrem życia towarzysko-politycznego. Wiele reform socjalnych i gospodarczych Marii Teresy (1740 - 1780) i jej syna Józefa II. ulżyły sytuaji chłopów oraz mieszczaninów a reformy szkolnictwa pomogły we kształceniu. Od końca XVIII wieku powstają pierwsze manufaktury a rozwija się przede wszystkim przemysł hutniczy. Modernizacja Węgier a w tym i Słowacji była hamowana i deformowana kwestią narodowościową. Austria była państwem wielonarodowym, ale jej grupa etnicza Węgrowie w walce z Habsburgami próbowała asymilację licznych Słowaków, Rumunów, Niemców, Serbów i Rusinów. To doprowadziło do licznych konfliktów. Słowacy żądali samodzielność państwową a w roku 1843 kodyfikowano język słowacki Ludowitem Szturem. Wynikiem odrodzenia narodowego było otwarcie trzech pierwszych gimnazji na Słowacji a to w Martine, Rewucej i w Klasztorze pod Zniewom. Po pirwszej wojnie światowej, po rozpadzie Austro-Węgier, Słowację połączyli z Czechami i tak powstała Republika Czechosłowacka. Pierwszym prezydentem został Tomasz Garique Masaryk. Okres pierwszej republiki przyniósł rozwój gospodarstwa, edukacji, oraz kultury. Podczas drugiej wojny światowej Czechosłowacja została rozdzielona na tzw. Państwo Słowackie, które należało do sfery wpływu Hitlera i na protektorat Czech i Moraw. W roku 1944 ogłoszono w Bańskiej Bystzycy Słowackie Powstanie Narodowe przeciwko niemieckim faszystom. Dzięki czemu cała Czechosłowacja po wojnie należała do państw zwycięskich. W wyniku rozdzielenia powojnowej Europy, Czechosłowacja zostaje częścią tzw. Wschodniego bloku, a władzę zdobywają komuniści. Pod koniec lat 60. lidrem strony zostaje Aleksander Dubczek a w kraju następuje po latach wolnieszy dostęp do informacji i kultury. Okres jest znany jako ,,Praska wiosna“. Taki trend nie odpowiadał poglądam socialistycznych państw na czele ze Związkiem Radzieckim, wynikiem czego było zajęcie terytoria Czechosłowacji wojskami Warszawskiej umowy dnia 21.8.1968. W listopadzie w 1989 roku podczas tzw. czułej rewolucji udało się usunąć drogą spokojną reżym komunistyczny. W Czechosłowacji władzę zdobywa demokratycznie wybrany rząd. 1. stycznia 1993 następuje drugie dzielenie Czechosłowacji na dwa samodzielne państwa – Republikę Słowacką ( ze stolicą Bratysława) i Republikę Czeską (ze stolicą Praga). Słowacja zostaje jednym z najszybciej rozwijających się państw w Europie i członkiem prawie wszystkich ważnych organizacji światowych (UE, NATO, OECD, WTO, W4).